U opštini Čajetina već od 2017. godine funkcioniše organizovan sistem za prevenciju vršnjačkog nasilja. Tim koji se time bavi proistekao je iz projekta Udruženja građana „Zlatiborski krug“, kada je potpisan Lokalni međusektorski protokol o saradnji svih ustanova i organizacija koje se bave dobrobiti deteta.
Protokol su potpisale tri osnovne i jedna srednja škola, predškolska ustanova, opštinska uprava, Dom zdravlja, Policijska stanica, Centar za socijalni rad, Crveni krst, mediji, kao i UG „Zlatiborski krug“, čime je formirana široka mreža podrške deci i mladima.
U Osnovnoj školi „Dimitrije Tucović“ saradnja sa ovim ustanovama je stalna. Organizuju se predavanja i radionice na teme koje se tiču problema sa kojima se učenici mogu susresti kako u realnom, tako i u virtuelnom okruženju. Bitno je reći da u ovoj školi još od 2013. godine radi Tim za zaštitu dece od diskriminacije, nasilja, zlostavljanja i
zanemarivanja. Tim čine učitelji, nastavnici, direktor i sekretar škole, kao i po jedan predstavnik roditelja i učenika iz Učeničkog parlamenta.
„Učenici vrlo rado učestvuju u radu ovog tima jer im je važno da znaju kome mogu da se obrate u slučaju vršnjačkog nasilja. Kada do problema dođe, često se najpre poveravaju vršnjaku koji je član Tima, a on dalje informaciju prenosi školskom psihologu ili koordinatoru“, kaže Jagoda Jeremić Ljubojević, koordinatorka Tima.
Ona dodaje da članovi Vršnjačkog tima organizuju časove na teme iz oblasti prevencije nasilja, sprovode vršnjačke edukacije na odeljenskim i roditeljskim sastancima, a posebnu ulogu ima i grupa učenika koja, zajedno sa nastavnicom informatike i računarstva, svake godine realizuje edukativne aktivnosti.
„Pokazalo se da vršnjačka edukacija ima najbolji efekat“, ističe ona.
U školi su jasno definisani i koraci koji se preduzimaju ukoliko do nasilja dođe. Nivoi nasilja određuju se prema težini učinjenog dela i intenzitetu ponavljanja. U drugom nivou uključuje se školski Tim za zaštitu dece, dok bi se na trećem nivou aktivirala spoljna mreža, odnosno opštinski Tim za prevenciju vršnjačkog nasilja. Na sreću, kako
navode u školi, nije bilo slučajeva drugog i trećeg nivoa nasilja; problemi se uglavnom rešavaju na relaciji učenik–odeljenski starešina.
„Promena u odnosu na raniji period ogleda se, pre svega, u vrsti nasilja. Danas je najzastupljenije digitalno nasilje, jer se odvija u virtuelnom prostoru društvenih mreža koje deca svakodnevno koriste. Zahvaljujući kontinuiranim aktivnostima škole, učenici lakše prepoznaju ovu pojavu, ohrabreniji su da o njoj govore i, što je posebno važno, da je prijave. Na kraju svake radionice podsećamo ih da neprijavljivanjem nasilja postajemo saučesnici“, naglašava koordinatorka.
Brojne aktivnosti koje se sprovode u školi imaju za cilj da kod dece razviju toleranciju i prihvatanje različitosti, jer svako nasilje u osnovi počiva na diskriminatornom ponašanju i netrpeljivosti. Upravo u tome leži i najvažnija preventiva — u učenju dece da razumeju, poštuju i prihvate jedni druge.
